Ngày 21/01/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 31/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lưu trữ. Nghị định được ban hành nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý cho việc xử lý các hành vi vi phạm, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về công tác lưu trữ và bảo vệ an toàn tài liệu lưu trữ quốc gia.
Việc ban hành Nghị định xuất phát từ yêu cầu thực tiễn khi công tác lưu trữ thời gian qua vẫn còn một số tồn tại, hạn chế như: nhận thức về tầm quan trọng của công tác lưu trữ ở một số cơ quan, tổ chức còn chưa đầy đủ; ý thức chấp hành pháp luật về lưu trữ chưa cao; hệ thống chế tài xử phạt trong lĩnh vực lưu trữ trước đây chưa được quy định cụ thể và đầy đủ. Do đó, việc ban hành Nghị định nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật về lưu trữ trong xã hội, tăng cường kỷ cương, kỷ luật hành chính; đồng thời nâng cao trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc quản lý, bảo quản và phát huy giá trị tài liệu lưu trữ.
Nghị định quy định về các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực lưu trữ, hình thức và mức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả; thẩm quyền lập biên bản và xử phạt vi phạm hành chính; cũng như trách nhiệm thi hành các quyết định xử phạt. Đối tượng áp dụng bao gồm các cơ quan, tổ chức, cá nhân Việt Nam và nước ngoài có hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực lưu trữ trên lãnh thổ Việt Nam, cùng các cơ quan, người có thẩm quyền xử phạt và các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Theo Nghị định, các hành vi vi phạm được quy định cụ thể trong nhiều hoạt động nghiệp vụ lưu trữ như: thu nộp hồ sơ, tài liệu vào lưu trữ; chỉnh lý tài liệu; bảo quản, hủy tài liệu; sử dụng tài liệu lưu trữ; số hóa tài liệu; tạo lập cơ sở dữ liệu tài liệu lưu trữ; cũng như các quy định liên quan đến hoạt động dịch vụ lưu trữ.
Nghị định số 31/2026/NĐ-CP là cơ sở pháp lý quan trọng để các cơ quan, tổ chức và cá nhân nâng cao trách nhiệm trong công tác quản lý tài liệu, bảo đảm an toàn, toàn vẹn và phát huy giá trị của tài liệu lưu trữ; đồng thời góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực lưu trữ trong giai đoạn mới.
Phan Thanh Cường, Phòng Văn thư – Lưu trữ, Sở Nội vụ
